SRT Yayın Akışı - 11.12.2017
Son Dakika

AŞKIN MİMARİSİ22 Nisan 2016 - 14:44, Cuma


Perrin Helvacı

    1489-1588 yılları arasında, Osmanlı İmparatorluğu’nun en güçlü olduğu çağda yaşamış, Anadolu’dan devşirme olarak seçilmiş, her eserine baktığımızda yüreğimizi titreten,375 eserin sahibi, Dünya’da eşi benzeri olmayan Mimar Sinan’ın iki Şaheseri…

     Mimar Sinan’ın bu iki eserine baktığımızda aşkın, onun için söylenenlerin somutluğunu ve sonsuzluğunun resmini gördük.

Kadınlar âşık oldukları erkek için ne yaptılar pek bilinmez ama erkeklerin aşkı yüceltmede ki güçleri anlatılamaz…

    Mimar Sinan'ın imzasını taşıyan Üsküdar ve Edirnekapı'daki Mihrimah Sultan Külliyeleri, hiç açığa çıkmayan platonik bir aşkın izlerini taşıyormuş. 

   Mihrimah Sultan, 1522 yılında Osmanlı Padişahı Kanuni Sultan Süleyman ile eşi Hürrem Sultan’ın çocuğu olarak dünyaya gelmiş.17 yaşında Diyarbakırli Beylerbeyi Rüstem Paşa ile evlenmiş.

  Rivayete göre o tarihte 50 yaşında ve evli olan Mimar Sinan da büyük bir aşk besliyormuş Mihrimah Sultan'a.  Koca Sinan, büyük aşkını olanca güzelliğiyle eserlerine yansıtıyormuş. Belki de Mimar Sinan'ın imzasını taşıyan Üsküdar ve Edirnekapı'daki Mihrimah Sultan Külliyeleri, hiç açığa çıkmayan platonik bir aşkın eseri, deniyor… 

   Kimi sanat tarihçilerinin iddialarına göre, Mihrimah Sultan adına yapılan külliyelerin duru, gösterişsiz ve asil duruşuna rağmen içinin alabildiğine aydınlık olmasında da Mimar Sinan'ın duygularının izleri varmış.
    Yine iddialara göre Sinan'ın Mihrimah Sultan'ın eşi Rüstem Paşa için yaptığı caminin çinileri ve süslemelerinin tüm ihtişamına rağmen diğer bütün yapılarının aksine daha karanlık olmasının altında da bu aşkın izlerinden bahsetmek mümkünmüş.

     Mihrimah Sultan, Mimar Sinan’ı huzuruna çağırarak İstanbul'da güzel bir yerde kendi adına bir külliye yapmasını istemiş ve "Yerini de sen seç" demiş. Bunun üzerine Mimar Sinan, 1540 yılında Üsküdar'daki Mihrimah Sultan Külliyesi'nin temelini atmış,1548 yılında da tamamlamış.

    Mihrimah Sultan 1562 yılında Mimar Sinan'ı bir kez daha huzuruna çağırmış ve İstanbul'da kendi adına bir külliye daha yapmasını istemiş. Bu külliyenin yerini de tıpkı bir öncekinde olduğu gibi yine Mimar Sinan’ın seçimine bırakmış.

    Sinan da ikinci külliye için İstanbul'un en yüksek tepesini seçip yeni külliyeyi Edirnekapı surlarının dibine inşa etmiş. 

   Mimar Sinan’ın camiyi gözden uzakta, ilgiyi çekmeyecek bir yerde inşa etmesi, Mihrimah Sultan’a duyduğu gizli aşkın bir ifadesi, bir yansıması olarak yorumlanmasına neden olmuş.

   Camilerin sırrı, Mimar Sinan, Mihrimah için, en uygun yerlere padişahın izni ve emriyle, dünya üzerinde eşi benzeri görülmemiş bir sihirli matematiksel hesapla yapmış olması.

   Bu camilerden biri, Üsküdar’da, etek giymiş hanım görünümündeki Mihrimah Sultan Camii ve Külliyesi, İstanbul’un “Yedinci Tepesi’nin en yüksek noktasında inşa edilmiş.

    Bir diğeri de, Sinan’ın, Mihrimah Sultan’a olan aşkını tasvir ettiği rivayet edilen Edirnekapı camii.   Caminin kubbesi, dışarıdan bakıldığında, tüm ihtişamıyla tek başına yükselmektedir. Minaresi sadece bir tanedir. Minaresinin sadece bir tane olmasının nedeni ise şöyle bilinmektedir.

    Mihrimah Sultan’ın statüsü iki minareli cami yaptırmaya yetmesine rağmen yalnızlığını simgelemesi anlamında tek minareli yapılmıştır. İki caminin de yeri özenle seçilmiştir. Güneşin doğum ve batım yerleri tespit edilerek yapılmış camilerdir. Yılın sadece bir günü; 21 Mart gece ile günün birbirine eşit olduğu günde eşsiz bir manzaraya şahit olabilirsiniz. İki camiyi de aynı anda görebileceğiniz bir yer tespit ettiğinizde manzara şudur: 

   Edirnekapı Camii’nin tek minaresinin arkasından güneş batarken Üsküdar’daki caminin minareleri arasından ay doğmaktadır! Bu arada en etkileyici olan kısım ise; 21 Mart tarihi aynı zamanda Mihrimah Sultan'ın doğum günü olmasıdır. 

Koca Sinan’ımızı sevgiyle, hürmetle, rahmetle anıyor, eserleri için kelime bulamayıp baka kalıyoruz…

Bu yazı toplam 4369 defa okundu.
YASAL UYARI:Haber portalımız 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu'na uygun olarak yayınlanmaktadır Yayınlanan fotoğrafların yeniden yayımı ve herhangi bir ortamda basılması, önceden yazılı izin gerektirir. Portalımızda yayınlanan haberler ise, kaynak gösterilmek ve portalımızın ilgili sayfasına link verilmek koşuluyla yeniden yayınlanabilir.
KÖŞE YAZARLARI

 

Sosyal Medya



Çok Okunanlar

  1. Bugün
  2. Dün
  3. Bu Hafta
  4. Bu Ay

E-Posta Listesi

Adınız E-Postanız

Arama


Arşivde Ara


 

Evren TV Programlar